icon-share icon-external icon-chevron icon-arrow icon-list icon-location icon-navigate Sluiten facebook twitter linkedin whatsapp instagram youtube search cloud fog sun light snow rain Locationv2 save icon-chevron-left icon-chevron-right Chat icon-walking-time
Tentoonstellingen

Lucassen. De gelukkige schilder.

Bewaren
Lucassen
29 feb-07 jun
Wijk
Internationale zone
Tentoonstelling
Museum

Een romantisch landschap in de kunstgeschiedenis is doorgaans een bron van weemoed en verbeelding. Dichtbegroeide bossen en onherbergzame bergen wisselen elkaar af met serene velden; alles even technisch knap geschilderd en niet zelden rijk aan effectbejag. De Nederlandse kunstenaar Lucassen (1939) geeft in 1965 het begrip een geheel andere draai. Hij schildert een platte weergave van een palmboom, bergen, een ondergaande zon en gebruikt een fragment à la Mondriaan voor een sterk ironiserend effect. Romantisch landschap met palmboom is Lucassen ten voeten uit: tegendraads, compromisloos en prikkelend. Het werk is recent geschonken aan Kunstmuseum Den Haag en is te zien in de tentoonstelling Lucassen - De gelukkige schilder.

Het oeuvre van Lucassen, dat ruim een halve eeuw beslaat, bestaat uit schilderijen, tekeningen en collages van vondsten van de rommelmarkt. Afgedankte schilderijen, knopen, speelgoedpoppetjes of krulspelden krijgen in zijn zogeheten ‘modifications’ niet alleen een tweede leven, maar ook nieuwe betekenissen. Vrijmoedig puttend uit het rijke reservoir van schilderkunst en literatuur maakt Lucassen associatieve combinaties die een andere inhoud geven aan (bestaand) materiaal. Daarbij laat hij verschillende stijlen, figuratie en abstractie, samensmelten. De tentoonstelling in Kunstmuseum Den Haag belicht de veelzijdigheid en samenhang in het werk van Lucassen, van zijn vroegste, koel erotische schilderijen tot zijn meest recente modifications.

Van Nieuwe Figuratie tot Modifications
In de jaren zestig vormt Lucassen samen met Roger Raveel en Alphons Freymuth een belangrijke vertegenwoordiger van de zogeheten Nieuwe Figuratie. In tegenstelling tot het destijds dominante minimalisme en conceptualisme, schildert hij herkenbare taferelen waarin hij het traditionele perspectief afwijst en objecten reduceert tot silhouetten. Als een van de eerste kunstenaars in Nederland gebruikt hij veelvuldig elementen uit de populaire cultuur, zoals stripfiguren (Donald Duck, Kuifje), films (James Bond), hotdogs en pin-ups. Later citeert hij ook expliciet uit de kunstgeschiedenis met verwijzingen naar toonaangevende kunstenaars als Van Gogh, Magritte en Mondriaan.

In 1984 is er in het werk van Lucassen een omslag die samengaat met zijn ontdekking van de ‘primitieve’ kunst. De formaten van de schilderijen worden kleiner, de kleuren somberder en het perspectief verdwijnt. Figuratie maakt plaats voor een geheimzinnige beeldtaal, waarin woorden, cijfers en abstracte vormen een belangrijke rol spelen. Voor Lucassen is het een persoonlijk systeem om harmonie en orde te schepen in de chaos van de wereld om hem heen.

Vlak na de eeuwwisseling legt Lucassen zich steeds meer toe op zijn modifications. Hierover zegt hij: “De modification beweegt zich meer dan mijn andere werk op het scherp van de snede. Is schijnbaar een wankel evenwicht tussen kunst en kitsch. Maar uiteindelijk een kunstwerk – absolute voorwaarde – dat naar vorm en inhoud, uitdrukking is van het hoge kitsch-gehalte van de westerse beschaving en haar cultuurvormen.”

Samenhang
Ondanks Lucassens veelzijdigheid, zowel in zijn ontwikkeling als in elk schilderij afzonderlijk, is er ook sprake van samenhang. Van meet af aan verdiept hij zich in de spanning tussen kunst en werkelijkheid, de relatie tussen de verfhuid - de samenkomst van vormen, kleuren en stijlen op het doek - en de beleving, ideeën en concepten die een kunstwerk oproept bij de toeschouwer. Hij jongleert met de illusie van het schilderij en prikkelt de kijker door nooit definitief houvast te bieden. Die onbestemdheid is vaak ook de inhoud van Lucassens werk, waarin hij verschillende opvattingen combineert.

Publicatie
Ter gelegenheid van de tentoonstelling verschijnt bij Uitgeverij Samsara het boek Lucassen (prijs Nederlandse uitgave: € 29,90, prijs Engelse uitgave: € 34,90). In deze uitgebreide monografie is gestreefd Lucassens totale oeuvre van schilderijen, assemblages en modifications in beeld te brengen, waaronder ook niet eerder gereproduceerde werken die - nog maar nauwelijks droog - in particuliere verzamelingen zijn ‘verdwenen’. Hiermee geeft de publicatie inzicht in ruim vijf decennia kunstenaarschap. Het rijk geïllustreerde boek bevat teksten van Benno Tempel, Lucassen, Ron Kaal, Karel Schampers en Hans Janssen. 

Data en tijden

za 29 feb 2020 - zo 7 jun 2020
Maandag Gesloten
Dinsdag
10:00 - 17:00
Woensdag
10:00 - 17:00
Donderdag
10:00 - 17:00
Vrijdag
10:00 - 17:00
Zaterdag
10:00 - 17:00
Zondag
10:00 - 17:00
Normaal