Tentoon Gesteld

In de zomer van 1898 werd op de hoek van de Stadhouderslaan en de Scheveningseweg in Den Haag een human zoo ingericht: Kampong Insulinde, onderdeel van de Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid. Mensen werden er letterlijk tentoongesteld, bekeken en bestudeerd. Een van hen was een vrouw van Java, wier naam verloren ging in de Nederlandse archieven. Wel bleef haar gezicht bewaard: beeldhouwer Joseph Mendes da Costa maakte in 1898 een buste van haar als studieportret.

Buste van een vrouw van Java in Kunstmuseum Den Haag

Die buste, Buste van een vrouw van Java (1898), vormt het hart van Tentoon Gesteld. Het Kunstmuseum stelt een ongemakkelijke vraag: hoe stel je vandaag de dag een beeld tentoon van iemand die ooit zelf werd tentoongesteld, zonder daarin het koloniale kijken te herhalen? De tentoonstelling kiest bewust het perspectief van de vrouw zelf als uitgangspunt, en niet dat van de toenmalige beschouwer.

Onderzoek naar koloniaal erfgoed in museumcollecties

Tentoon Gesteld beperkt zich niet tot één object of één moment. De buste werkt als sleutel tot een breder onderzoek: hoe is het koloniale verleden vastgelegd, wat is er verzwegen, en welke sporen zijn er nog zichtbaar in Nederlandse museumcollecties anno nu? Het museum wil met deze presentatie het gesprek aangaan met een breed publiek over erfgoed, representatie en verantwoordelijkheid.

Curator Iris Tjoa, die al jaren onderzoek doet naar Kampong Insulinde en geldt als expert op het gebied van human zoos, begeleidt dit traject. Haar kennis vormt de inhoudelijke basis van de tentoonstelling.