Tentoonstellingen

Denkend aan Holland

Favorieten
Denkend aan Holland
Wijk
Internationale zone
Tentoonstellings type
Museum
Bezoek website

Een enorme strook kustlandschap, duinen om in te verdwalen, uitgestrekte polders met gladgeschoren weiden, kaarsrecht geploegde akkers, eb en vloed in zoetwatergebieden, weidevogels die neerstrijken op drijvende veenkussens in moerassen, fel bloeiende heide tussen zandheuvels en een enorm bouwwerk van beton om de woeste zee buiten te houden. Het Hollandse landschap is uniek in de wereld. Niet voor niets staat het op de lijst van beschermde gebieden van UNESCO. Het is niet verwonderlijk dat juist dit landschap al vele eeuwen Nederlandse kunstenaars geïnspireerd heeft tot hun artistieke hoogtepunten. Kunstmuseum Den Haag toont topstukken, voor een groot deel uit eigen collectie, van de Haagse School tot Mondriaan - en daar voorbij.

De vernieuwers van de Haagse School
Halverwege de negentiende eeuw is Den Haag voor veel kunstenaars the place to be. Niet alleen kent de stad een bloeiende kunstscene met een academie, kunstenaarsverenigingen en zelfs een nieuw te stichten museum voor hedendaagse kunst op de planning – het huidige Kunstmuseum. Maar ook heeft de stad een prachtige landschappelijke omgeving voor wie op zoek is naar inspiratie vanuit de natuur: van stranden en duinlandschappen tot weilanden met wolkenluchten. Er vormt zich een groep kunstenaars die de Haagse School wordt genoemd. Jan Hendrik Weissenbruch, Jacob Maris, Jozef Israëls, Hendrik Willem Mesdag, Anton Mauve en andere jonge talenten willen hun landschappen niet langer idealiseren, zoals hun leermeesters dat hadden gedaan. Ze kiezen ervoor de natuur realistisch weer te geven en leggen elementen van het landschap vast die door de opkomende industrialisatie dreigen te verdwijnen, zoals molens of trekschuiten. Hiermee brengen zij een belangrijke vernieuwing teweeg in de Nederlandse schilderkunst en inspireren ze op hun beurt weer een nieuwe generatie kunstenaars, waaronder Vincent van Gogh. De schilderijen vormen een document van die tijd, maar zijn tegelijkertijd nog altijd beeldbepalend voor het typische Hollandse landschap.

Mondriaan en het maakbare landschap
In zijn vroege landschappen toont Piet Mondriaan zich schatplichtig aan de Haagse School. Al herkent de oplettende kijker in de dominante horizontalen en verticalen en het bijzondere lage perspectief dat hij kiest als hij een boerderij weergeeft, reeds iets van de abstracte werken waar hij later zo beroemd mee wordt. Vervolgens maakt hij aan het begin van de twintigste eeuw, net als zijn tijdgenoten Leo Gestel, Jan Sluijters, Jacoba van Heemskerck en Jan Toorop, schilderijen die die weliswaar nog steeds op realistische landschappen zijn gebaseerd, maar met onrealistische, vurige kleuren. Bomen en molens kleuren rood, door de zon verlichte luchten felgeel en schaduwen krijgen daartegenover koele blauwe en paarse tonen. Het typische Hollandse cultuurlandschap van kaarsrechte sloten en populierenlanen rond rechthoekige weilanden heeft de uitwerking op Mondriaan niet gemist. Het moet geen toeval zijn dat de kunstenaar die zulke radicale veranderingen in de schilderkunst heeft teweeggebracht, zijn wortels heeft in een land dat met zoveel bravoure de natuurlijke omgeving naar eigen hand heeft gezet.

 

Dagen en tijden

3 juli 7 november
Maandag -
Dinsdag
10:00 – 17:00
Woensdag
10:00 – 17:00
Donderdag
10:00 – 17:00
Vrijdag
10:00 – 17:00
Zaterdag
10:00 – 17:00
Zondag
10:00 – 17:00
Het Kunstmuseum Den Haag is geopend op Tweede Kerstdag (10:00 - 17:00), Oudejaarsdag (10:00 - 16:00) en Nieuwjaarsdag (13:00 - 17:30) .